NGƯỜI BỆNH VÀ NGƯỜI NHÀ – CHUNG TAY VÌ AN TOÀN NGƯỜI BỆNH
An toàn người bệnh không phải là trách nhiệm của riêng một khoa, phòng hay cá nhân. Đó là kết quả của cả một hệ thống, trong đó mỗi hành động đúng đều góp phần tạo nên một hàng rào bảo vệ người bệnh.
Ở những bài trước, chúng ta đã cùng nhìn nhận vai trò của nhân viên y tế trong chuỗi an toàn: Làm đúng → Nhận diện → Lên tiếng → Phối hợp → Báo cáo và cải tiến. Nhưng để các hàng rào được duy trì trong suốt quá trình chăm sóc, cũng đòi hỏi sự tham gia chủ động của người bệnh/ người nhà.
Người bệnh/ người nhà là những người trực tiếp trải nghiệm quá trình khám, điều trị và chăm sóc. Vì vậy, họ có thể cung cấp thông tin quan trọng, đặt câu hỏi khi chưa rõ, nhận biết thay đổi bất thường và phản hồi những vấn đề cần được cải thiện. Mỗi hành động đúng, và đúng lúc đều có thể góp phần phòng ngừa sai sót, bảo vệ an toàn cho chính người bệnh.
1. Chủ động cung cấp thông tin chính xác
Hãy cung cấp đầy đủ và chính xác những thông tin liên quan đến sức khỏe của mình:
- Thông tin nhận diện cá nhân;
- Tiền sử bệnh, dị ứng;
- Thuốc đang sử dụng;
- Chủ động báo lại các triệu chứng, thay đổi bất thường của cơ thể;
- Những thông tin khác theo yêu cầu của NVYT.
Thông tin cung cấp đầy đủ, chính xác giúp NVYT có cơ sở để đánh giá, lựa chọn và thực hiện chăm sóc, điều trị phù hợp, an toàn hơn.
2. Chủ động hỏi và xác nhận khi chưa rõ
Ở những bài trước, chúng ta đã cùng nhìn nhận vai trò của nhân viên y tế trong chuỗi an toàn: Làm đúng → Nhận diện → Lên tiếng → Phối hợp → Báo cáo và cải tiến. Nhưng để các hàng rào được duy trì trong suốt quá trình chăm sóc, cũng đòi hỏi sự tham gia chủ động của người bệnh/ người nhà.
Người bệnh/ người nhà là những người trực tiếp trải nghiệm quá trình khám, điều trị và chăm sóc. Vì vậy, họ có thể cung cấp thông tin quan trọng, đặt câu hỏi khi chưa rõ, nhận biết thay đổi bất thường và phản hồi những vấn đề cần được cải thiện. Mỗi hành động đúng, và đúng lúc đều có thể góp phần phòng ngừa sai sót, bảo vệ an toàn cho chính người bệnh.
1. Chủ động cung cấp thông tin chính xác
Hãy cung cấp đầy đủ và chính xác những thông tin liên quan đến sức khỏe của mình:
- Thông tin nhận diện cá nhân;
- Tiền sử bệnh, dị ứng;
- Thuốc đang sử dụng;
- Chủ động báo lại các triệu chứng, thay đổi bất thường của cơ thể;
- Những thông tin khác theo yêu cầu của NVYT.
Thông tin cung cấp đầy đủ, chính xác giúp NVYT có cơ sở để đánh giá, lựa chọn và thực hiện chăm sóc, điều trị phù hợp, an toàn hơn.
2. Chủ động hỏi và xác nhận khi chưa rõ
Trong quá trình khám, điều trị và chăm sóc, nếu chưa hiểu hoặc chưa rõ, người bệnh/ người nhà hãy chủ động hỏi. Đặt câu hỏi không phải là “nghi ngờ” NVYT, mà là một cách phối hợp để thông tin được hiểu đúng và tạo thêm một “hàng rào bảo vệ” người bệnh.
Nội dung có thể hỏi về:
- Thuốc đang được sử dụng và những điều cần lưu ý;
- Xét nghiệm hoặc kỹ thuật cần thực hiện;
- Phương pháp điều trị, chăm sóc đang được áp dụng;
- Những điều người bệnh cần thực hiện/ cần tránh trong quá trình chăm sóc;
Khi được yêu cầu xác nhận thông tin, hãy kiểm tra lại và trả lời chính xác, ngắn gọn những nội dung cần thiết.
Một câu hỏi đúng lúc của người bệnh/ người nhà có thể giúp phát hiện sự chưa thống nhất và giảm nguy cơ xảy ra sai sót.
3. Chủ động thực hiện đúng và phối hợp trong chăm sóc
Để đảm bảo công tác an toàn người bệnh, đây là chuỗi các hoạt động vận hành như một hệ thống, cần sự phối hợp, đồng hành giữa “Bệnh viện – nhân viên y tế – người bệnh – người nhà”. Sự phối hợp tốt của mỗi bên giúp các lớp hàng rào an toàn người bệnh được vận hành và duy trì liên tục.
Người bệnh và người nhà có thể góp phần bằng cách:
- Thực hiện đúng, đủ các hướng dẫn về chăm sóc và điều trị;
- Tuân thủ hướng dẫn sử dụng thuốc và các biện pháp phòng ngừa nguy cơ;
- Không tự ý sử dụng thuốc hoặc thực hiện can thiệp khi chưa được NVYT hướng dẫn;
- Phối hợp cùng NVYT trong suốt quá trình chăm sóc.
Người nhà, người đồng hành có thể hỗ trợ người bệnh ghi nhớ thông tin, thực hiện đúng hướng dẫn và nhận biết những dấu hiệu bất thường để kịp thời thông báo cho NVYT.
4. Chủ động lên tiếng khi nhận thấy điều bất thường
Nội dung có thể hỏi về:
- Thuốc đang được sử dụng và những điều cần lưu ý;
- Xét nghiệm hoặc kỹ thuật cần thực hiện;
- Phương pháp điều trị, chăm sóc đang được áp dụng;
- Những điều người bệnh cần thực hiện/ cần tránh trong quá trình chăm sóc;
Khi được yêu cầu xác nhận thông tin, hãy kiểm tra lại và trả lời chính xác, ngắn gọn những nội dung cần thiết.
Một câu hỏi đúng lúc của người bệnh/ người nhà có thể giúp phát hiện sự chưa thống nhất và giảm nguy cơ xảy ra sai sót.
3. Chủ động thực hiện đúng và phối hợp trong chăm sóc
Để đảm bảo công tác an toàn người bệnh, đây là chuỗi các hoạt động vận hành như một hệ thống, cần sự phối hợp, đồng hành giữa “Bệnh viện – nhân viên y tế – người bệnh – người nhà”. Sự phối hợp tốt của mỗi bên giúp các lớp hàng rào an toàn người bệnh được vận hành và duy trì liên tục.
Người bệnh và người nhà có thể góp phần bằng cách:
- Thực hiện đúng, đủ các hướng dẫn về chăm sóc và điều trị;
- Tuân thủ hướng dẫn sử dụng thuốc và các biện pháp phòng ngừa nguy cơ;
- Không tự ý sử dụng thuốc hoặc thực hiện can thiệp khi chưa được NVYT hướng dẫn;
- Phối hợp cùng NVYT trong suốt quá trình chăm sóc.
Người nhà, người đồng hành có thể hỗ trợ người bệnh ghi nhớ thông tin, thực hiện đúng hướng dẫn và nhận biết những dấu hiệu bất thường để kịp thời thông báo cho NVYT.
4. Chủ động lên tiếng khi nhận thấy điều bất thường
Người bệnh/ người nhà là những người trực tiếp trải nghiệm quá trình chăm sóc, điều trị nên có thể sớm nhận thấy những thay đổi hoặc vấn đề bất thường. Khi đó hãy báo ngay cho NVYT. Lên tiếng đúng lúc không phải là phàn nàn hay nghi ngờ, đó là một hành động phối hợp giúp NVYT phát hiện được nguy cơ và xử lý sớm hơn.
Chưa hiểu → Hãy hỏi; Chưa rõ → Hãy xác nhận; Thấy bất thường → Hãy thông báo.
5. Chủ động phản hồi – Góp phần cải tiến chất lượng
Người bệnh/ người nhà là những người trực tiếp trải nghiệm dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại bệnh viện. Những phản hồi của họ qua các kênh sẵn có của bệnh viện, về quá trình khám, điều trị, chăm sóc và các nguy cơ liên quan đến an toàn đều là nguồn thông tin quan trọng, giúp bệnh viện nhận diện được những điểm chưa phù hợp.
Mỗi phản hồi có thể giúp bệnh viện: Nhìn thấy vấn đề →Tìm nguyên nhân → Điều chỉnh → Cải tiến, từ đó nâng cao chất lượng và an toàn người bệnh.
6. Mỗi người một hành động – Chung tay xây dựng hệ thống an toàn
An toàn người bệnh không phải là việc “Bệnh viện làm cho người bệnh” mà là quá trình “Bệnh viện, NVYT, người bệnh/ người nhà cùng tham gia để bảo vệ người bệnh.”
Người bệnh: Chủ động cung cấp thông tin → Hỏi, xác nhận → Lên tiếng → Phối hợp → Phản hồi.
Người nhà: Đồng hành → Hỗ trợ → Phối hợp → Phản hồi.
NVYT: Làm đúng→Nhận diện→Lên tiếng→Phối hợp→Báo cáo, cải tiến.
Bệnh viện: Lắng nghe → Học hỏi → Cải tiến → Xây dựng hệ thống và các hàng rào an toàn.
Khi mỗi người cùng thực hiện tốt vai trò của mình, an toàn người bệnh không chỉ là một yêu cầu trong quy trình, mà trở thành một phần của thực hành chăm sóc hàng ngày.
An toàn người bệnh không bắt đầu từ một chương trình
An toàn bắt đầu từ mỗi hành động đúng!
Chưa hiểu → Hãy hỏi; Chưa rõ → Hãy xác nhận; Thấy bất thường → Hãy thông báo.
5. Chủ động phản hồi – Góp phần cải tiến chất lượng
Người bệnh/ người nhà là những người trực tiếp trải nghiệm dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại bệnh viện. Những phản hồi của họ qua các kênh sẵn có của bệnh viện, về quá trình khám, điều trị, chăm sóc và các nguy cơ liên quan đến an toàn đều là nguồn thông tin quan trọng, giúp bệnh viện nhận diện được những điểm chưa phù hợp.
Mỗi phản hồi có thể giúp bệnh viện: Nhìn thấy vấn đề →Tìm nguyên nhân → Điều chỉnh → Cải tiến, từ đó nâng cao chất lượng và an toàn người bệnh.
6. Mỗi người một hành động – Chung tay xây dựng hệ thống an toàn
An toàn người bệnh không phải là việc “Bệnh viện làm cho người bệnh” mà là quá trình “Bệnh viện, NVYT, người bệnh/ người nhà cùng tham gia để bảo vệ người bệnh.”
Người bệnh: Chủ động cung cấp thông tin → Hỏi, xác nhận → Lên tiếng → Phối hợp → Phản hồi.
Người nhà: Đồng hành → Hỗ trợ → Phối hợp → Phản hồi.
NVYT: Làm đúng→Nhận diện→Lên tiếng→Phối hợp→Báo cáo, cải tiến.
Bệnh viện: Lắng nghe → Học hỏi → Cải tiến → Xây dựng hệ thống và các hàng rào an toàn.
Khi mỗi người cùng thực hiện tốt vai trò của mình, an toàn người bệnh không chỉ là một yêu cầu trong quy trình, mà trở thành một phần của thực hành chăm sóc hàng ngày.
An toàn người bệnh không bắt đầu từ một chương trình
An toàn bắt đầu từ mỗi hành động đúng!
Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Tâm – PTP QLCL
Hoàng Thu Nga - Phòng CTXH
Liên kết website
